Sufrażystka

sufrazystka_01

Temat feminizmu i równouprawnienia kobiet podnoszony w kinie nie może być bardziej ironiczny. W przemyśle, który jest w większości zdominowany przez mężczyzn (tylko 15% to kobiety), także postacie pojawiające się w filmach są w miażdżącej proporcji 70-30 męskie (dane za rok ubiegły). Tutaj ten głos jest jak najbardziej na miejscu, a proporcje – chwilowo – zostają odwrócone: cztery główne postacie to kobiety, tej samej płci jest prawie cała ekipa realizatorska. Otrzymaliśmy tytuł, którego europejska premiera przypadła na otwarcie Londyńskiego Festiwalu Filmowego. Rzec można, że „Sufrażystka” wróciła do domu.

Temat ruchu feministycznego na początku XX wieku w Wielkiej Brytanii, który domagał się prawa głosu dla kobiet, wymagał od twórców nie lada zaparcia – praca nad filmem zaczęła się siedem lat temu. Sarah Gavron („Brick Lane”) postanowiła skupić się na krótkim epizodzie, którego kulminacją jest dramatyczna śmierć Emily Wilding Davidson pod nogami konia należącego do Króla Jerzego V podczas derby w Epsom. Ale to nie jej postać jest w centrum uwagi. Maud Watts (Carey Mulligan) to kinowe pars-pro-toto, niezaangażowana praczka pracująca w okropnych warunkach całe swoje dorosłe i pół dziecięcego życia, która dorasta stopniowo do tego, żeby zabrać głos w sprawie Sufrażystek. Jest świadkiem, jak kobieta z jej zakładu pracy (Anne-Marie Duff) wybija okna wystawowe. Poznaje prawdziwą weterankę tej grupy, farmaceutkę Edith (Helena Bonham Carter), by w końcu zaangażować się przypadkiem w przemówienie w Brytyjskim Parlamencie oraz w protest, który sprawi, że trafi do więzienia.

suffragette

Niezwykle ważne jest tutaj, oprócz surowego streszczenia akcji, zrozumienie społecznego i politycznego kontekstu całego wydarzenia. Maud, będąc biednym, szeregową robotnicą, bez praw, skazana jest na ostracyzm. Piętnowana za swoje zaangażowanie w pracy, przez sąsiadów, a także przez męża (Ben Whishaw), który także przez społeczne konwenanse ma „krótko trzymać” swoją żonę. Bohaterkę nie stać na zapłacenie grzywny, nie stać ją na prawnika, a jej partner Sonny, który pracuje w tej samej pralni, jest prostym i biednym jak ona człowiekiem. Całe ta otoczka oddana jest znakomicie przez aktorów i od strony realizatorskiej. W wąskich kadrach, bliskich planach, w wypranych z kolorów barwach brązu i szarości, życie bohaterek filmu nie mogłoby zostać pokazane bardziej klaustrofobicznie. Duszące opary pralni, wilgoć ciemnego mieszkania, odpychające wnętrza są metaforą tego, w jakich społecznych warunkach przyszło żyć kobietom ponad sto lat temu.

Co z postaciami mężczyzn w filmie? Poza wspomnianym Sonnym, który jest równie przerażony zachowaniem Maud, co ona sama, mamy szefa pralni, obleśnego i chamskiego typa wykorzystującego seksualnie swoje podwładne, meżą Edith, milcząco wspierającego swoją silną żonę, oraz policyjnego detektywa (Brendan Gleeson), próbującego na zlecenie polityków wyłapać siatkę sufrażetek, które angażują coraz bardziej drastyczne metody – m.in. wysadzanie w powietrze skrzynek pocztowych – w walce o swoją sprawę.

Film Gavron ma kilka trzymających za gardło scen, dzięki którym udaje nam się głęboko zaangażować w opowiadaną historię. Zeznanie w parlamencie, pierwsze chwile w więzieniu, czy w końcu dramatyczne rozstanie z synem – to te mniejsze, świetnie wygrane momenty. Niesamowitym triumfem realizatorów było też zaangażowanie Meryl Streep do roli Emmeline Pankhurst, założycielki ruchu sufrażystek. Jej postać jest ciągle obecna duchem, ale widzimy ją tylko w jednej scenie, kiedy przemawia do zgromadzonych kobiet z okna – i jest to moment tak niezwykły, jak dla katolików spotkanie z Papierzem. Streep ma w sobie niezwykły magnetyzm i jej postać, znakomicie to oddaje.

suffragette_00

Jednej cechy, której „Sufrażystce” brakuje, to unikalność. Przy całej dbałości o detale, świetnej grze aktorskiej, zdjęciach i dopracowanej ścieżce dźwiękowej, to konwencjonalność w opowiadaniu tej historii rażą najbardziej. Przy odrobinie odwagi mogliśmy otrzymać dzieło sztuki, a nie ładnie wystawioną laurkę.

Suffragette

reż. Sarah Gavron

Wielka Brytania 2015

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

w

Connecting to %s

Blog na WordPress.com.

Up ↑

%d blogerów lubi to: